Salon kompetencji WYCHOWAWCZYCH

1
ORGANIZACJA I UDZIELANIE POMOCY
PSYCHOLOGICZNO–PEDAGOGICZNEJ

Proces indywidualizacji i dostosowania wymagań edukacyjnych w bieżącej pracy z uczniem ze SPE – obowiązujące
podstawy prawne. Procedura udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej w pracy zdalnej.
Obserwacja pedagogiczna, badania i czynności diagnostyczne. Zasady współpracy nauczycieli i specjalistów szkolnych
w pracy zdalnej – zintegrowane działania. Obszary i sposób dostosowania wymagań edukacyjnych
w bieżącej pracy z uczniem – instruktaż. Zabezpieczanie działań szkoły – indywidualna teczka badań i czynności
uzupełniających, protokoły i notatki służbowe, regulaminy, procedury.

2
DZIAŁANIA PROFILAKTYCZNE I INTERWENCYJNE
W PRACY Z UCZNIEM TRUDNYM

Czynniki ryzyka występowania trudności emocjonalnych u dzieci. Podstawy diagnozy problemowej „ucznia trudnego”.
Rodzaje interwencji – co robić, a czego unikać w sytuacji trudnej. Wybrane techniki behawioralne w łagodzeniu objawów
trudnego zachowania ucznia. Elementy terapii realistycznej Williama Glassera w praktyce szkolnej. Zarządzanie procesem
grupowym – jak sobie radzić z niepozytywnym liderem. Szkolny system bezpieczeństwa – zabezpieczanie działań własnych
nauczyciela, szkolne procedury reagowania w sytuacjach zagrożenia zdrowia i/lub życia dzieci.

3
JAK SKUTECZNIE ZARZĄDZAĆ TRUDNĄ KLASĄ?
POZYTYWNA DYSCYPLINA W PRAKTYCE

Pozytywna dyscyplina – zakres merytoryczny. Nowe spojrzenie na nieodpowiednie zachowanie uczniów
– cztery błędne cele wg Dreikursa. Dlaczego kara jest nieskuteczna? Narzędzia pozytywnej dyscypliny w praktyce.
Partycypacja uczniów w klasie – doradztwo rówieśnicze. Pozytywne strategie zarządzania trudną klasą.
Zasady współpracy nauczycieli i wychowawcy w budowaniu pozytywnej dyscypliny w trudnej klasie.
Pozytywny plan wspomagania „trudnej klasy” – wzór.
Narzędzia pozytywnego komunikowania się z „trudnymi rodzicami” – profil oparty na relacji.

4
JAK WSPÓŁPRACOWAĆ Z RODZICAMI „TRUDNYCH” UCZNIÓW
W SYTUACJI NAUCZANIA NA ODLEGŁOŚĆ I NIE TYLKO?

Autorytet nauczyciela w relacjach z rodzicami – zagrożenia wizerunku. Typologia „trudnych rodziców”.
Minimalizowanie barier – techniki nawiązywania dobrego kontaktu w pracy na odległość. Jak dotrzeć do istoty problemu
– narzędzia „aktywnego słuchania” w kontakcie zdalnym z trudnym rodzicem. Prowadzenie rozmów indywidualnych
w sytuacji trudnej – schemat rozmowy, przykład rozmowy warsztatowej. Zabezpieczanie działań własnych i szkoły
– protokoły, notatki służbowe, wzór kontraktu.

5
DZIECI I MŁODZIEŻ W KRYZYSIE PSYCHOLOGICZNYM
Możliwości wsparcia w szkole

Kontekst psychologiczny i psychiatryczny ucznia w kryzysie. Psychologiczne mechanizmy obronne człowieka
w kontekście kryzysu. Zasady komunikacji wspierającej – co mówić, a czego unikać, gdy zdarzy się nagła sytuacja.
Błędy w udzielaniu pomocy psychologiczno-pedagogicznej na terenie szkoły. Umiejętności interwencyjne
w sytuacji trudnej – strategia wczesnej interwencji kryzysowej, profilaktyka zagrożeń, zasady bezpieczeństwa.
Praktyczne propozycje wykorzystania elementów terapii skoncentrowanej na rozwiązaniach (TSR) w warunkach szkolnych.
Współpraca z podmiotami działającymi na rzecz dziecka i rodziny – wzór karty interwencji, wsparcie telefoniczne.
Przykłady rozmowy psychoedukacyjnej z rodzicami ucznia w kryzysie psychologicznym.

6
PRACA Z UCZNIEM ZE SPEKTRUM AUTYZMU

Kontekst psychologiczny dziecka autystycznego w klasie. Objawy zaburzeń, reakcje wyuczone w odpowiedzi na działania
osób w środowisku – podtrzymanie objawów lub odpowiedź na działania wspierające. Co może zrobić nauczyciel?
Umiejętności interwencyjne w sytuacji trudnej. Bieżąca praca z dzieckiem - „recepta” na zespół Aspergera. Co może zrobić
specjalista szkolny? Modelowanie zachowań pożądanych z wykorzystaniem elementów terapii dramą.
Zorganizowane formy pomocy psychologiczno-pedagogicznej na terenie szkoły (zajęcia specjalistyczne).
Przykłady rozmowy warsztatowej z rodzicem dziecka autystycznego oraz rodzicami pozostałych dzieci w klasie.

7
JAK SOBIE RADZIĆ Z UCZNIEM Z ADHD,
ZABURZENIAMI OPOZYCYJNO-BUNTOWNICZYMI (ODD)
I ZABURZENIAMI ZACHOWANIA (CD)

Kontekst psychologiczny i psychiatryczny dziecka z ADHD, ODD,CD w klasie. Co może zrobić nauczyciel/specjalista szkolny?
Umiejętności interwencyjne w sytuacji trudnej – jak efektywnie prowadzić interwencje humanistyczne, psychodynamiczne
i behawioralne. Bieżąca praca z dzieckiem. Zorganizowane formy pomocy psychologiczno-pedagogicznej na terenie szkoły
(zajęcia specjalistyczne). Praktyczne propozycje wykorzystania elementów terapii Glassera i Metody Wspólnej Sprawy
w warunkach szkolnych. Szkolny system bezpieczeństwa – zabezpieczanie działań własnych nauczyciela. Algorytm pracy
z wybuchem agresji impulsywnej. Autorska, skuteczna procedura interwencyjna. Przykłady rozmowy warsztatowej
z rodzicem dziecka z ADHD, ODD, CD oraz rodzicami pozostałych dzieci w klasie.

8
AUTODESTRUKCYJNE ZACHOWANIA WŚRÓD DZIECI I MŁODZIEŻY

Geneza i funkcje zachowań autodestrukcyjnych, diagnoza suicydalna, zespół presuicydalny Ringela.
Gesty samobójcze, samobójstwa rozszerzone, ocena ryzyka, praktyczne wskazówki.
Czynniki zwiększonego ryzyka samobójstwa, sygnały ostrzegawcze (ćwiczenie praktycznych umiejętności).
Symptomy zachowań autodestrukcyjnych i zaburzeń towarzyszących - formy samookaleczeń, wpływ otoczenia, cechy
charakterystyczne, czynniki kulturowe. Interwencja wobec osoby zagrożonej samobójstwem.
Myśli a intencje – ocena ryzyka. Budowanie systemu pomocy i wsp arcia.
Scenariusze rozmowy z uczniem dokonującym samouszkodzeń, po próbie samobójczej, dotkniętym zaburzeniami
odżywania oraz jego rodziną. Kontrakt współpracy – praktyczne ćwiczenia.

9
SZKOŁA A SKONFLIKTOWANI RODZICE UCZNIA
czyli co każdy nauczyciel wiedzieć powinien nt. konsekwencji ograniczenia
władzy rodzicielskiej, orzeczenia rozwodu, konkubinatu

Jakie konsekwencje w kontaktach ze szkołą ma częściowe ograniczenie praw rodzicielskich?
W jakiej sytuacji prawnej znajduje się dziecko podczas rozwodu a także po rozwodzie rodziców?
Jak interpretować wyroki i postanowienia sądu dotyczące ingerencji we władzę rodzicielską?
Jakie prawa mają osoby żyjące w konkubinacie/związkach nieformalnych w stosunku do dziecka swojego partnera?
Jakich informacji i komu może udzielać nauczyciel na temat ucznia? Jak odpowiadać na pisma z sądu dotyczące ucznia?

10
JAK WYKORZYSTAĆ ŚRODKI PRAWNE DO POMOCY DZIECKU
ZAGROŻONEMU LUB DOTKNIĘTEMU PRZEMOCĄ?

W jakich sytuacjach powiadomić organy wymiaru sprawiedliwości – wzory pism (wniosek o wgląd
w sytuację dziecka, zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa).
Zgłoszenie sprawy do prokuratury a procedura „Niebieskiej Karty”. Jaka odpowiedzialność grozi sprawcy przestępstwa
znęcania się, narażenia człowieka na niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu.
Jakie działania może podjąć szkoła aby mieć wpływ na przebieg postępowania sądowego.
Obowiązki dyrektora i nauczycieli w zakresie współpracy z organami ścigania oraz wymiaru sprawiedliwości
a odpowiedzialność dyscyplinarna i karna pracowników pedagogicznych.

11
BEZPIECZEŃSTWO DZIECI I MŁODZIEŻY W INTERNECIE

Cyberprzemoc i ryzykowne zachowania w internecie – charakterystyka, geneza, skutki.
Zasady podejmowania interwencji prawnych w sytuacji zagrożenia bezpieczeństwa dziecka i nastolatka w Internecie.
Planowanie i przeprowadzanie skutecznych interwencji pedagogicznych – kryzysowych i psychoprofilaktycznych.

12
FONOHOLIZM U UCZNIÓW

Czym jest uzależnienie behawioralne? Podstawowe kryteria diagnostyczne. Fonoholizm jako szczególna forma uzależnienia
behawioralnego. Typologia. Objawy. Sygnały ostrzegawcze. Strategie postępowania w sytuacji rozpoznania fonoholizmu.
Gdzie szukać pomocy? Formy redukowania konsekwencji choroby. Profilaktyka – strategie dla rodziców i szkoły.

13
JAK STWORZYĆ WARUNKI DO ROZWOJU I WSPÓŁPRACY
W ZRÓŻNICOWANEJ KULTUROWO I NARODOWO KLASIE?

Interkulturowość i wielokulturowość – czym są i czym się różnią? Obserwowane zagrożenia i wyzwania z perspektywy
szkoły i klasy, oraz rozwoju indywidualnego. Co robią ludzie w nowych środowiskach? - modele akulturacji. Jak pracować
w środowisku otwartym i różnym kulturowo? Uczeń emigrant a uczeń reemigrant – co ich łączy a co jest różne? – analiza
sytuacji psychologicznej, społecznej i prawnej z perspektywy nauczyciela. Co jest ważne? – dobre praktyki i rozwiązania pracy
z uczniami opracowane na podstawie działań szkół międzynarodowych i międzykulturowych w Polsce i za granicą.

14
TWORZENIE PROGRAMU
WYCHOWAWCZO-PROFILAKTYCZNEGO SZKOŁY

Podstawy prawne realizacji zadań wychowawczo-profilaktycznych. Rola i zadania dyrektora, specjalistów, nauczycieli
i rodziców w realizacji zadań wychowawczo-profilaktycznych. planowanie i zasady przeprowadzania ewaluacji.
Przegląd rekomendowanych programów profilaktycznych.

15
JAK ZACHĘCIĆ DZIECI DO WSPÓŁPRACY
I WSPÓLNEGO ROZWIĄZYWANIA KONFLIKTÓW

Rola nauczyciela i rodzica w konfliktach rówieśniczych w przedszkolu
Przygotowanie dziecka do radzenia sobie w trudnych sytuacjach. Najczęstsze błędy popełniane przez dorosłych.
Jak dzieci rozwiązują konflikty i radzą sobie z problemami. Źródła i rodzaje konfliktów między dziećmi.
Jakie motywy skłaniają dzieci do wszczynania konfliktów. Czy dzieci w wieku przedszkolnym są zdolne do współpracy?
Metody działania, gdy dziecko ma konflikt z rówieśnikami w przedszkolu. Metoda mikrokręgów naprawczych.
Kiedy gniew przechodzi w złość – dziecięce koła ratunkowe. Jak rozwiązywać konflikty w grupie?
Przykładowe gry i zabawy przeciwko agresji.

16
INFORMACJA ZWROTNA
JAKO NARZĘDZIE DO MOTYWOWANIA UCZNIÓW

Jak komunikować postępy w nauce uczniowi i jego rodzicom? Powody, dla których warto stosować informację zwrotną,
również w kształceniu zdalnym. Elementy konstruktywnej informacji zwrotnej i jej formy.
Informacja zwrotna a ocena sumująca. Rola IZ w zwiększaniu zaangażowania i budowaniu indywidualnej relacji z uczniem.

17
COACHING I MENTORING W BUDOWANIU RELACJI Z RODZICAMI

Przekonania, myśli, ekspresja, słowa – sztuka komunikowania się w oparciu o model Analizy Transakcyjnej
(stany Ja i rodzaje transakcji). Ekonomia znaków rozpoznania – jak zaspokajane są nasze potrzeby, jak możemy kształtować
konstruktywne relacje w rodzinie. Skrypt, czyli kształtowanie życiowych scenariuszy i ich zmiany.
Gry psychologiczne, gry władzy w rodzinie.

18
COACHINGOWE LEKCJE WYCHOWAWCZE? MODA CZY POTRZEBA?

Cyrk motyli – jak podejść do młodzieży, aby czuła się bezpiecznie. Jakich kompetencji potrzebują młodzi ludzie
w dzisiejszym świecie? Rola integracji w pierwszym roku w pracy z młodzieżą. Cykl Kolba – jak inaczej prowadzić lekcje
wychowawcze. Ćwiczenia – jak mówimy i jak słyszymy, jakie są moje wartości, jakie są moje przekonania?

19
SAMOKONTROLA – DRUGA INTELIGENCJA,
UMIEJĘTNOŚĆ CZY DYSPOZYCJA OSOBOWOŚCIOWA?

Czym jest samokontrola i jakie są źródła niepowodzeń w jej sprawowaniu. Zaburzenia mechanizmów samoregulacji
u dzieci i młodzieżu, badania Mischela. Przyczyny oraz konsekwencje. W jaki sposób wzmacniać mechanizmy samoregulacji
u dzieci i młodzieży. Orientacja na stan vs działanie – osobowościowe implikacje radzenia sobie z realizacją celów.
Źródła, mechanizmy i diagnoza. Autodiagnoza uczestników szkolenia, w zakresie orientacji na stan vs działanie Khula,
implikacje dla własnego funkcjonowania. Implementacja intencji jako narzędzie wzmacniania niewydolnych mechanizmów
samokontroli. Jak rozmawiać o samokontroli, rola konstruktów osobistych w zarządzaniu własnym zachowaniem.

20
W JAKI SPOSÓB KSZTAŁTOWAĆ PRAWIDŁOWY TYP WIĘZI
U DZIECI W WIEKU PRZEDSZKOLNYM?

Teoria przywiązania Johna Bowlby’ego. Kształtowanie stylu przywiązania.
Konsekwencje ukształtowania konkretnej matrycy więzi: poznawcze, emocjonalne, neuropsychologiczne, społeczne.
Styl więzi nauczyciela w przedszkolu, a wpływ na jego postawę w relacji z dziećmi.